Οπως επιβεβαιώθηκε στο συνέδριο Athens Alitheia Forum, που διοργανώθηκε με χρήματα του ελληνικού λαού, καθώς χορηγοί ήταν η ΕΡΤ και το ΑΠΕ, η Κυβέρνηση ετοιμάζει πλατφόρμα ελέγχου της παραπληροφόρησης, η οποία θα αρχίσει να λειτουργεί από την 1η Απριλίου. ημέρα που γιορτάζεται το... ψέμμα!
Η νέα προσπάθεια της κυβέρνησης να ελέγξει την πληροφορία και να καθορίζει την είδηση, ενώ μάλιστα αναμένεται δεύτερη δικογραφία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ από την Ευρωπαική Εισαγγελία κι ενώ παραμένουν ανοιχτές δικογραφίες με εμπλεκόμενους δύο πρώην υπουργούς (Καραμανλή - Τριαντόπουλο) για τα Τέμπή, φέρεται πως έχει τις βάσεις της σχεδόν πέντε χρόνια πριν, όταν το 2021 καθορίστηκε από την κυβέρνηση το νομικό πλαίσιο για «τη διασπορά ψευδών ειδήσεων».
Συγκεκριμενα με το Ν. 4855/2021) διευρύνθηκε το αξιόποινο, καθώς η νέα διάταξη (άρθρο 36 του Ν. 4855/2021) καθιστά πιο εύκολη την ποινική δίωξη για διασπορά ψευδών ειδήσεων.
Ετσι, ποινικοποιείται η δημόσια ή μέσω διαδικτύου διάδοση ψευδών ειδήσεων που είναι ικανές να προκαλέσουν φόβο, να κλονίσουν την εμπιστοσύνη του κοινού στην εθνική οικονομία, στην αμυντική ικανότητα της χώρας ή στη δημόσια υγεία.
Η τροποποίηση επικρίθηκε τότε ως δυνητικά περιοριστική για την ελευθερία της έκφρασης και την ελευθερία του τύπου, λόγω του διευρυμένου ορισμού των αδικημάτων, ενώ η αιτιολογία που προβλήθηκε ήαυτν ότι, η αλλαγή έγινε με σκοπό την αντιμετώπιση σύγχρονων κινδύνων, όπως η διασπορά ψευδών πληροφοριών που αφορούν τη δημόσια υγεία (π.χ. κατά τη διάρκεια της πανδημίας) ή την εθνική ασφάλεια.
Προάγγελος της ηλεκτρονικής πλατφόρμας για τα Fake News, την οποία ανακοίνωσε στο συνέδριο Athens Alitheia Forum ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, φέρεται πως ήταν «η δημιουργία πλατφόρμας για την ανίχνευση και καταπολέμηση της σκόπιμης παραπληροφόρησης και παραπλανητικών αφηγήσεων, αξιοποιώντας την Τεχνητή Νοημοσύνη και μοντέλα μηχανικής μάθησης», την οποία η Κυβέρνηση είχε χρηματοδοτήσει το 2024 με 4,2 εκατ. ευρώ, τέσσερις μέρες πριν από τις ευρωεκλογές, όταν το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης ανακοίνωσε την πρόθεση χρηματοδότησης «ηλεκτρονικής πλατφόρμας για την αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης», ύψους άνω των 4 εκατ. ευρώ.
Την δημιουργία της νέας ηλεκτρονικής πλατφόρμας για τα Fake News υπερασπίστηκε από βήματος του Athens Alitheia Forum, ο υπουργός Δικαιοσύνης Γιώργος Φλωρίδης, ο οποίος μάλιστα παρουσίασε την τραγωδία των Τεμπών ως παράδειγμα διασποράς… fake news.
Ο Υπουργός Δικαιοσύνης, τρία χρόνια μετά την τραγωδία κι ενώ επίκειται η έναρξη της δίκης για τα Τέμπη επανέφερε την υποόθεση στο προσκήνιο το ζήτημα όχι για να μιλήσει για τη δικαστική διερεύνηση αλλά για να το εντάξει στο αφήγημα περί fake news.
«Τα Τέμπη είναι η κλασική περίπτωση που αναπτύχθηκαν fake news» ανέφερε αρχικά, ενώ δεν δίστασε να χαρακτηρίσει τις αντιδράσεις της κοινωνίας αποτέλεσμα οργανωμένης πολιτικής σκοπιμότητας, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Δηλαδή εδώ στήθηκε μια συνωμοσία, η οποία σε κάποιες περιπτώσεις έλαβε χαρακτηριστικά συνωμοσιολογίας, αυτή κινητοποίησε και έβγαλε στους δρόμους εκατομμύρια Ελληνες και ξέραμε ότι αυτό ήταν ένα ψέμα. Κάποιοι ξέραμε ότι ήταν ένα ψέμα» συμπλήρωσε.
Με διάταξη του υπουργείου Δικαιοσύνης, η οποία πέρασε ύπουλα, χωρίς να ανέβει στη διαβούλευση και περιλαμβάνεται στο άρθρο 31του νόμου 5119/2024, που ψηφίστηκε στις 4 Ιουλίου, με την οποία ορθώνονται ανυπέρβλητα εμπόδια στη δημοσιογραφική κάλυψη, ειδικά σε δίκες μείζονος ενδιαφέροντος, όπως η υπόθεση των Τεμπών.
Κι αυτό παρά τη Συνταγματική κατοχύρωση της δημοσιότητας των δικών, καθώς σύμφωνα με το Σύνταγμα (άρθρο 93), οι δίκες είναι δημόσιες και οι πολίτες έχουν το αναφαίρετο δικαίωμα να γνωρίζουν ακόμα και σε πραγματικό χρόνο τα πεπραγμένα εντός των δικαστηρίων!
Mε τη νέα διάταξη αντικαταστάθηκε το 1ο εδάφιο του άρθρου 8 του νόμου του 2002, που καθιέρωνε την απαγόρευση της ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης των δικών, εκτός εάν υπάρχει σύμφωνη γνώμη του εισαγγελέα και του δικαστηρίου, που να το επιτρέπει.
Με τη νέα διάταξη, ο περιορισμός της δημοσιογραφικής κάλυψης επεκτείνεται και στο διαδίκτυο και συγκεκριμένα, όπως ορίζεται, πλέον «απαγορεύεται η ολική ή μερική μετάδοση με οποιονδήποτε τρόπο, ιδίως μέσω της τηλεόρασης, ραδιοφώνου, διαδικτύου και γενικά οποιουδήποτε τεχνολογικού μέσου, καθώς και η κινηματογράφηση, μαγνητοσκόπηση, ηχογράφηση και αποτύπωση της δίκης μέσω ειδικού λογισμικού που μετατρέπει τον προφορικό λόγο σε γραπτό, ενώπιον ποινικού, αστικού ή διοικητικού δικαστηρίου».
Σύμφωνα με τη διάταξη, "απαγορεύεται αποτύπωση της δίκης μέσω ειδικού λογισμικού που μετατρέπει τον προφορικό λόγο σε γραπτό, ενώπιον ποινικού, αστικού ή διοικητικού δικαστηρίου».
Μόνο κατ’ εξαίρεση, το δικαστήριο μπορεί να επιτρέψει αυτήν την κάλυψη, εφόσον συναινούν ο εισαγγελέας και οι διάδικοι.
Ως γνωστόν όμως, κανένας δημοσιογράφος δεν χρησιμοποιεί εντός δικαστηρίου συσκευές ηχογράφησης και βέβαια κανείς δεν έχει ειδικό λογισμικό, που να μετατρέπει τον προφορικό λόγο σε γραπτό. Αντιθέτως, αυτό που κάνουμε όσοι παρακολουθούμε καθημερινά δικαστικές υποθέσεις είναι να κρατάμε σημειώσεις, σε χαρτί ή σε κινητό τηλέφωνο ή σε υπολογιστή, με τους ακριβείς διαλόγους όλων των εμπλεκόμενων παραγόντων στις δίκες.
Αυτό ακριβώς κάνουν και δεκάδες δημοσιογράφοι - μέλη των Παρατηρητηρίων πολύκροτων δικών με τεράστιο κοινωνικό ενδιαφέρον, όπως η δίκη της Χ.Α. (στη δημιουργία του οποίου είχε συναινέσει και η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, η δίκη για το Ζακ Κωστόπουλο, γιά την «Κιβωτό του Κόσμου», για τη Mόρια, την Ηλιούπολης (τράφικινγκ), του Λιγνάδη και άλλες.
Πλέον με αυτή τη διάταξη σχεδόν απαγορεύεται αυτή η δυνατότητα καταγραφής των πρακτικών της δίκης και το βάρος της απόδειξης περί υποτιθέμενης ηχογράφησης αντί να πέφτει στον δικαστή μεταφέρεται στον δημοσιογράφο, καθώς αυθαίρετα θα μπορούν να απομακρύνονται από το δικαστήριο οι δημοσιογράφοι, με το φόβο προσαγωγής τους!
Κι αυτό παρά τη Συνταγματική κατοχύρωση της δημοσιότητας των δικών, καθώς σύμφωνα με το Σύνταγμα (άρθρο 93), οι δίκες είναι δημόσιες και οι πολίτες έχουν το αναφαίρετο δικαίωμα να γνωρίζουν ακόμα και σε πραγματικό χρόνο τα πεπραγμένα εντός των δικαστηρίων!
Mε τη νέα διάταξη αντικαταστάθηκε το 1ο εδάφιο του άρθρου 8 του νόμου του 2002, που καθιέρωνε την απαγόρευση της ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης των δικών, εκτός εάν υπάρχει σύμφωνη γνώμη του εισαγγελέα και του δικαστηρίου, που να το επιτρέπει.
Με τη νέα διάταξη, ο περιορισμός της δημοσιογραφικής κάλυψης επεκτείνεται και στο διαδίκτυο και συγκεκριμένα, όπως ορίζεται, πλέον «απαγορεύεται η ολική ή μερική μετάδοση με οποιονδήποτε τρόπο, ιδίως μέσω της τηλεόρασης, ραδιοφώνου, διαδικτύου και γενικά οποιουδήποτε τεχνολογικού μέσου, καθώς και η κινηματογράφηση, μαγνητοσκόπηση, ηχογράφηση και αποτύπωση της δίκης μέσω ειδικού λογισμικού που μετατρέπει τον προφορικό λόγο σε γραπτό, ενώπιον ποινικού, αστικού ή διοικητικού δικαστηρίου».
Σύμφωνα με τη διάταξη, "απαγορεύεται αποτύπωση της δίκης μέσω ειδικού λογισμικού που μετατρέπει τον προφορικό λόγο σε γραπτό, ενώπιον ποινικού, αστικού ή διοικητικού δικαστηρίου».
Μόνο κατ’ εξαίρεση, το δικαστήριο μπορεί να επιτρέψει αυτήν την κάλυψη, εφόσον συναινούν ο εισαγγελέας και οι διάδικοι.
Ως γνωστόν όμως, κανένας δημοσιογράφος δεν χρησιμοποιεί εντός δικαστηρίου συσκευές ηχογράφησης και βέβαια κανείς δεν έχει ειδικό λογισμικό, που να μετατρέπει τον προφορικό λόγο σε γραπτό. Αντιθέτως, αυτό που κάνουμε όσοι παρακολουθούμε καθημερινά δικαστικές υποθέσεις είναι να κρατάμε σημειώσεις, σε χαρτί ή σε κινητό τηλέφωνο ή σε υπολογιστή, με τους ακριβείς διαλόγους όλων των εμπλεκόμενων παραγόντων στις δίκες.
Αυτό ακριβώς κάνουν και δεκάδες δημοσιογράφοι - μέλη των Παρατηρητηρίων πολύκροτων δικών με τεράστιο κοινωνικό ενδιαφέρον, όπως η δίκη της Χ.Α. (στη δημιουργία του οποίου είχε συναινέσει και η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, η δίκη για το Ζακ Κωστόπουλο, γιά την «Κιβωτό του Κόσμου», για τη Mόρια, την Ηλιούπολης (τράφικινγκ), του Λιγνάδη και άλλες.
Πλέον με αυτή τη διάταξη σχεδόν απαγορεύεται αυτή η δυνατότητα καταγραφής των πρακτικών της δίκης και το βάρος της απόδειξης περί υποτιθέμενης ηχογράφησης αντί να πέφτει στον δικαστή μεταφέρεται στον δημοσιογράφο, καθώς αυθαίρετα θα μπορούν να απομακρύνονται από το δικαστήριο οι δημοσιογράφοι, με το φόβο προσαγωγής τους!
Κι όλα αυτά, στο παρά πέντε της δίκης των Τεμπών!