Γράφει ο Σπύρος Μπαρούτας, Τέως Δήμαρχος Σταυρούπολης, Νευροχειρουργός, Τέως Διευθυντής Νευροχειρουργικής Κλινικής Γενικό Νοσοκομείο «Γ. Παπανικολάου» Θεσσαλονίκης
Το 2026 γίναμε μάρτυρες μιας πραγματικής «επιδημίας» πυρκαγιών σε μονάδες ανακύκλωσης στην Ελλάδα. Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η κατάσταση στη Δυτική Θεσσαλονίκη, όπου σημειώθηκαν σοβαρά περιστατικά τον περασμένο Απρίλιο στη Νεοχωρούδα και πρόσφατα, στις 19 Οκτωβρίου, στα Διαβατά.
Η επικινδυνότητα αυτών των περιστατικών είναι μεγάλη, όχι μόνο εξαιτίας της ίδιας της πυρκαγιάς, αλλά κυρίως λόγω της έκλυσης τοξικών και επικίνδυνων αερίων, ιδιαίτερα επιβλαβών για τη δημόσια υγεία.
Η πολύπαθη Δυτική Θεσσαλονίκη εξακολουθεί να ταλαιπωρείται από τη βιομηχανική ρύπανση, την περιβαλλοντική υποβάθμιση, τα εναπομείναντα ανοιχτά ρέματα, την άναρχη δόμηση και την έλλειψη βασικών υποδομών.
Ως δήμαρχος κατά τη δεκαετία του 1990, δεν μπορώ να ξεχάσω το άκρως επικίνδυνο εργοστάσιο χημικών της ΔΙΑΝΑ. Ο σκληρός αγώνας που δώσαμε τότε, απέναντι σε ένα δυσκίνητο και συχνά αναλγητικό κράτος, τελικά δικαιώθηκε με την παύση λειτουργίας του εργοστασίου και την απομάκρυνση των τοξικών προϊόντων, τα οποία οδηγήθηκαν για καταστροφή σε ειδικό κέντρο του εξωτερικού.
Σήμερα, εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρά ερωτήματα και προβληματισμοί σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας των μονάδων ανακύκλωσης. Τηρούνται οι προβλεπόμενες προδιαγραφές κατασκευής και λειτουργίας; Υπάρχει συστηματική παρακολούθηση; Πραγματοποιούνται τακτικοί και ουσιαστικοί έλεγχοι;
Η πολυμερής και πολύπλοκη εμπλοκή διαφόρων φορέων του Δημοσίου, όπως το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το Σώμα Επιθεωρητών Περιβάλλοντος, οι αρμόδιες Διευθύνσεις της Περιφέρειας, το Υπουργείο Ανάπτυξης, η Πυροσβεστική Υπηρεσία, ο Ελληνικός Οργανισμός Ανακύκλωσης και η Επιθεώρηση Εργασίας, κατά την εκτίμησή μου, καθιστά ιδιαίτερα δύσκολο τον αποτελεσματικό συντονισμό.
Πιστεύω ακράδαντα ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση οφείλει να αναλάβει πρωτοβουλίες και να ξεκινήσει έναν ουσιαστικό και διαρκή αγώνα για την προστασία του περιβάλλοντος και της υγείας των κατοίκων. Άλλωστε, αυτό αποτελεί θεμελιώδες καθήκον της, όπως προβλέπεται και από το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία της.
Δυστυχώς, οι τοπικές κοινωνίες, υπό το βάρος των δυσμενών συνθηκών των τελευταίων ετών, φαίνεται να έχουν οδηγηθεί σε μια κατάσταση αδιαφορίας και πολιτικού μαρασμού, ιδιαίτερα όσον αφορά τη νεολαία.
Συχνά, μεγαλύτερο ενδιαφέρον συγκεντρώνουν τα τηλεοπτικά κουτσομπολιά, οι συναυλίες των αστέρων της σόου μπιζ και τα σκάνδαλα χαμηλού ηθικού και πνευματικού περιεχομένου, παρά τα ουσιαστικά προβλήματα που επηρεάζουν άμεσα τη ζωή και το μέλλον μας.
Ας προβληματιστούμε. Ας ανατρέξουμε στο παρελθόν και ας αντλήσουμε παραδείγματα από τους αγώνες που δόθηκαν και τις κατακτήσεις που επιτεύχθηκαν.
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει μεγάλη ευθύνη. Οφείλει, με τη δράση και τις πρωτοβουλίες της, να εμπνεύσει, να αφυπνίσει και να κινητοποιήσει τις τοπικές κοινωνίες και, κυρίως, τη νέα γενιά.
Μόνο μέσα από τη συλλογική δράση, την ενεργό συμμετοχή και τη διεκδίκηση μπορούμε να ελπίζουμε σε ένα καλύτερο αύριο.