Δευτέρα 26 Οκτωβρίου 2026

Οι μαθητές σε τάξη, η κοινωνία σε αταξία


Του Αργύρη Αργυριάδη, Δικηγόρου

www.argiadis.gr

Όταν οι μαθητές βγαίνουν στους δρόμους, η κοινωνία οφείλει να τους ακούει.

Όχι με συγκατάβαση, ούτε με την εύκολη κατηγορία ότι υποκινούνται από κάποιους ή ότι αναζητούν μια ευκαιρία να χάσουν μάθημα. Αλλά με σεβασμό.

Γιατί πίσω από τις μαθητικές κινητοποιήσεις υπάρχει μια γενιά που μεγαλώνει μέσα στην ανασφάλεια, βιώνει τις αντιφάσεις του εκπαιδευτικού μας συστήματος και σε κάθε περίπτωση είναι δείγμα υγείας να διεκδικεί ένα καλύτερο μέλλον.

Το αίτημα για ασφαλή σχολικά κτίρια, μόνον ως παράλογο δεν μπορεί να θεωρηθεί μετά τα ευρήματα της πρόσφατης αυτοψίας στο σχολικό συγκρότημα της Γκράβας. Περαιτέρω, η κάλυψη των κενών σεεκπαιδευτικούς, η απαίτηση για σύγχρονες υποδομές και ουσιαστική δημόσια παιδεία δεν αποτελούν πολυτέλεια. Είναι αυτονόητες υποχρεώσεις μιας οργανωμένης Πολιτείας.

Δεν μπορούμε να μιλάμε για την Ελλάδα του αύριο, όταν εξακολουθούμε να αντιμετωπίζουμε την εκπαίδευση με λογικές του χθες. Ένα σχολείο που εξαντλεί τον παιδαγωγικό του ρόλο στην αποστήθιση, που μετατρέπει τη γνώση σε διαρκή εξεταστική δοκιμασία και αναγκάζει τις οικογένειες να δαπανούν σημαντικό μέρος του εισοδήματός τους στην παραπαιδεία, δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες της σύγχρονης κοινωνίας.

Το δημόσιο σχολείο πρέπει να αποτελεί μηχανισμό κοινωνικής κινητικότητας και όχι χώρο αναπαραγωγής των ανισοτήτων. Η κυβέρνηση οφείλει να αντιληφθεί ότι η εκπαιδευτική πολιτική δεν εξαντλείται σε εξαγγελίες, ψηφιακές πλατφόρμες και επικοινωνιακές παρουσιάσεις. Κρίνεται καθημερινά μέσα στις σχολικές αίθουσες. Από το αν υπάρχει καθηγητής στην τάξη, από το αν λειτουργούν τα εργαστήρια, από το αν ένας μαθητής με μαθησιακές δυσκολίες έχει την υποστήριξη που χρειάζεται.

Ασφαλώς, η διεκδίκηση πρέπει να συμβαδίζει με τον σεβασμό στη δημοκρατική λειτουργία του σχολείου και στο δικαίωμα όλων των μαθητών στη μάθηση. Όμως η απάντηση στις κινητοποιήσεις δεν μπορεί να είναι η απαξίωση, ο αυταρχισμός ή η απειλή κυρώσεων. Πρέπει να είναι ο διάλογος και, κυρίως, οι συγκεκριμένες λύσεις.

Χρειαζόμαστε μια πραγματική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση. Με περισσότερους πόρους, ισχυρό δημόσιο σχολείο, ουσιαστική επιμόρφωση εκπαιδευτικών, ανάπτυξη της κριτικής σκέψης, σύνδεση της γνώσης με τη σύγχρονη πραγματικότητα και ίσες ευκαιρίες για κάθε παιδί, ανεξάρτητα από τηνοικονομική κατάσταση της οικογένειάς του.

Στην πρόσφατη μεγάλη κινητοποίηση μαθητών, φοιτητών και εκπαιδευτικών τόσο οι ίδιοι οι διαμαρτυρόμενοι όσο και η πολιτεία διασφάλισαν τη δημόσια τάξη. Είδηση δεν ήταν η βία και τα επεισόδια αλλά τα αιτήματα. Ο πυρήνας της διαμαρτυρίας, όπως επιτάσσει το δημοκρατικό μας πολίτευμα.

Η δημοκρατία, άλλωστε, δεν διδάσκεται μόνο μέσα από τα σχολικά βιβλία.

Καλλιεργείται μέσα από τη συμμετοχή, τη διεκδίκηση, το διάλογο, την αμφισβήτηση και την ανάληψη ευθύνης. Και μια πολιτεία που φοβάται να ακούσει τα παιδιά της, αποδεικνύει πόσο ανέτοιμη είναι να σχεδιάσει το μέλλον τους. Και μια κοινωνία που δεν μπορεί να πιέσει την πολιτεία να δώσειλύσεις βρίσκεται σε αταξία

Το ζητούμενο, λοιπόν, δεν είναι πώς θα σταματήσουν οι μαθητικές κινητοποιήσεις. Είναι πώς θα πάψουν να υπάρχουν οι λόγοι που τις προκαλούν.